Rzeczy, których nauczyłam się na warsztatach Martiny Flor

comment 1
Berlin / liternictwo / projekty własne / wystawy i warsztaty
Napis „rzeczy” – wersja 13, zaaranżowana

Czy­tel­ni­ków tego blo­ga, któ­rzy zwra­ca­ją uwa­gę na każ­dy sta­ry szyld i z zaan­ga­żo­wa­niem ana­li­zu­ją każ­dą liga­tu­rę, nie zdzi­wi pew­nie pomy­sł spę­dze­nia całej sobo­ty na ryso­wa­niu liter w dobo­ro­wym towa­rzy­stwie. Ja też uzna­łam, że to nie­zły plan na week­end, dla­te­go pod koniec mar­ca wybra­łam się na warsz­ta­ty Mar­ti­ny Flor w Ber­li­nie.

Struktura zajęć

Warsz­ta­ty trwa­ły sześć godzin i mia­ły raczej luź­ny plan. Zaczę­ły się od krót­kiej pre­zen­ta­cji pre­fe­ro­wa­nej meto­dy pra­cy: ryso­wa­nie minia­tu­ro­wy­ch szki­ców wybra­ne­go sło­wa, potem powięk­sza­nie jed­ne­go z nich i pra­ca z kal­ką kre­ślar­ską, gdzie z każ­dą kolej­ną war­stwą prze­ry­so­wu­je­my i popra­wia­my lub zmie­nia­my pozo­sta­łe ele­men­ty.

Potem sami przy­stą­pi­li­śmy to pra­cy. Pro­wa­dzą­ca zaglą­da­ła do każ­de­go po kolei i udzie­la­ła wska­zó­wek, poma­ga­ła wybrać odpo­wied­ni kie­ru­nek i ogól­nie słu­ży­ła swo­ją wie­dzą. Po krót­kiej prze­rwie na roz­pro­sto­wa­nie nóg, prze­gląd wysta­wio­ny­ch na sto­le prac Mar­ti­ny oraz sesji pytań i odpo­wie­dzi wró­ci­li­śmy do szli­fo­wa­nia naszy­ch rysun­ków. Na koniec wszy­scy roz­ło­ży­li swo­je kal­ki na sto­ła­ch, żeby pozo­sta­li mogli zoba­czyć cały pro­ces, a Mar­ti­na krót­ko sko­men­to­wa­ła naj­waż­niej­sze wyzwa­nia każ­de­go z pro­jek­tów. Czu­łam się tro­chę jak na wysta­wie dyplo­mo­wej.

Mój projekt – założenia

Chcia­łam pra­co­wać z pisan­ką i koniecz­nie z pol­skim sło­wem. Zale­ża­ło mi na szu­ka­niu dobry­ch roz­wią­zań dla dwu­zna­ków i ele­ganc­kie­go z któ­re obok s, kg jest dla mnie naj­bar­dziej pro­ble­ma­tycz­ną lite­rą. Mogłam wybrać taki wyraz jak księ­ga­rz, któ­ry łapał­by wszyst­kie trud­ne zna­ki, ale wola­łam coś krót­sze­go. Padło na rze­czy.

Obra­ne zało­że­nia oka­za­ły się świet­nym punk­tem wyj­ścia dla wie­lu zagad­nień zwią­za­ny­ch z pisan­ka­mi i towa­rzy­szą­cy­mi im zawi­ja­sa­mi. Poni­żej skru­pu­lat­nie odno­to­wu­ję więc wszyst­ko, cze­go się na ten temat dowie­dzia­łam.

Pięć rzeczy, których się nauczyłam

1. Nie prze­sta­waj szu­kać

Pra­ca na kal­ka­ch pozwa­la na łatwą eks­plo­ra­cję róż­ny­ch opcji bez utra­ty tego, co dotych­czas wypra­co­wa­li­śmy. Nie trze­ba się więc przy­wią­zy­wać do kon­kret­ny­ch roz­wią­zań. Moż­na spró­bo­wać inne­go kształ­tu danej lite­ry, moż­na zro­bić ten sam napis z trze­ma róż­ny­mi wer­sja­mi r, a potem pra­co­wać dalej z wybra­ną opcją. Mar­ti­na cią­gle zachę­ca­ła: „Jakie inne spo­so­by zapi­su tej lite­ry przy­cho­dzą Ci do gło­wy?”.

2. Uni­kaj powtó­rzeń

Rytm i spój­no­ść pra­cy liter­ni­czej wyni­ka z powta­rza­nia ele­men­tów kon­struk­cyj­ny­ch, a nie cały­ch zna­ków. Jeśli ta sama lite­ra wystę­pu­je w sło­wie dwu­krot­nie, nale­ży to trak­to­wać jak zapro­sze­nie do eks­pe­ry­men­tu. Róż­ni­ce nie muszą być duże – podwój­ne l może mieć np. zróż­ni­co­wa­ną wyso­ko­ść (jak w pra­cy jed­nej z uczest­ni­czek).

Ta zasa­da sta­no­wi dobry punkt wyj­ścia do szu­ka­nia kształ­tu wydłu­żeń i ozdob­ni­ków. Dwie iden­tycz­ne for­my obok sie­bie (yg, dłu­gie zj itp.) nie wyglą­da­ją cie­ka­wie, dla­te­go war­to je róż­ni­co­wać. Naj­le­piej przez ich plą­ta­nie, powięk­sza­nie czy wydłu­ża­nie.

3. Wyko­rzy­staj wiel­kie lite­ry

Choć kon­struk­cyj­nie maju­sku­ła ma z minu­sku­łą mniej wspól­ne­go niż poszcze­gól­ne minu­sku­ło­we lite­ry ze sobą nawza­jem, to zawsze moż­na zna­leźć spo­sób na har­mo­nij­ną kom­po­zy­cję. Wiel­ka lite­ra potra­fi dodać całe­mu napi­so­wi cha­rak­te­ru i sta­no­wi dobry punkt wyj­ścia do odważ­niej­szy­ch posu­nięć w zakre­sie ozdob­ni­ków.

4. Porzuć sztucz­ne ramy

Czę­sto poja­wia się poku­sa łącze­nia pierw­szej i ostat­niej lite­ry, zwłasz­cza jeśli ta dru­ga ma wydłu­że­nie dol­ne. To two­rzy sztucz­ną ramę i rzad­ko pozwa­la ozdob­ni­kom przyj­mo­wać mięk­kie, swo­bod­ne kształ­ty. Dla­te­go lepiej pozo­sta­wić wydłu­że­nia otwar­te, a nawet pozwo­lić na prze­cię­cie lub zawar­cie jed­ne­go w dru­gim – byle zacho­wać lek­ko­ść, natu­ral­ny ruch ręki i kre­ślić płyn­ne, swo­bod­ne kształ­ty.

War­to też szu­kać nie­oczy­wi­sty­ch roz­wią­zań (powrót do wska­zów­ki nr 1!). Wia­do­mo, że j czy t ofe­ru­ją łatwy punkt wyj­ścia dla zawi­ja­sów i łączeń, ale takie miej­sca moż­na też zna­leźć w c, e czy fran­cu­skim r.

5. Trak­tuj ozdob­ni­ki jak pozo­sta­łe zna­ki

Ozdob­ni­ki kon­stru­owa­ne są z tych samy­ch ele­men­tów, co resz­ta kształ­tów, nawet jeśli ele­men­ty te są powięk­szo­ne lub odwró­co­ne. Tak jak owal, któ­ry poja­wia się w o, wystę­pu­je też w c, a czy d, podob­nie powi­nien zna­leźć swo­je odzwier­cie­dle­nie we wszyst­ki­ch zawi­ja­sa­ch.

Uwagi końcowe

Ogrom­nie pomoc­ny oka­zał się sam fakt, że mogli­śmy przez sze­śc godzin pra­co­wać nad jed­nym sło­wem. To wystar­cza­ją­co dużo cza­su, by móc pozwo­lić sobie na poszu­ki­wa­nia – na śle­pe ulicz­ki i nagłe olśnie­nia. Nie było też obo­wiąz­ku „skoń­cze­nia” pro­jek­tu w okre­ślo­nym cza­sie. To miła odmia­na dla kogoś, kto bez prze­rwy pra­cu­je na deadli­ne i musi tak kal­ku­lo­wać, by oddać moż­li­wie naj­lep­szą rze­cz w jak naj­krót­szym ter­mi­nie, co nie­uchron­nie pro­wa­dzi do kom­pro­mi­sów.

Od razu zauwa­ży­łam też skok jako­ścio­wy w moich szki­ca­ch. Teraz już pierw­sze wer­sje mają swo­bod­niej­szą linię i więk­szy roz­ma­ch. Jeśli więc lite­ry odgry­wa­ją w Waszym życiu rolę rów­nie dużą jak w moim, bez waha­nia mogę pole­cić pro­wa­dzo­ne przez Mar­ti­nę warsz­ta­ty.

Tutaj znaj­dzie­cie infor­ma­cje o nad­cho­dzą­cy­ch warsz­ta­ta­ch. Jeśli nie macie cza­su ani zaso­bów, może­cie wypró­bo­wać kur­sy onli­ne Mar­ti­ny na Skil­l­sha­re.

1 Comment

  1. Ale super! Strasz­nie lubię czy­tać i oglą­dać Two­je posty! I tutaj jest ślicz­nie i nie­zwy­kle cie­ka­wie. Zwró­ci­łaś mi uwa­gę na RZECZY na któ­re dotych­czas nie zwa­ża­łam! Dzię­ki, to było cie­ka­we i poucza­ją­ce! (No i po pro­stu ład­ne)

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *